Hoge Cholesterol
Chole is Grieks voor gal en stereos betekent ‘vast’. Galstenen bestaan namelijk grotendeels uit Cholesterol.
Het is een vetachtige stof die behoort tot de groep van de sterolen die het lichaam nodig heeft als bouwstenen voor de celmembranen, steroïdhormonen, vitamine D en gal.
Het lichaam maakt zelf cholesterol aan, voornamelijk in de lever, maar ook in de bijnieren, darmen en testes. Hier wordt het geproduceerd door het endoplasmatisch reticulum.
Voor een klein deel wordt cholesterol rechtstreeks opgenomen uit voeding.
Lipiden zoals cholesterol en vet lossen niet op in water en worden daarom in het bloed vervoerd door middel van lipoproteïnen. Dit zijn kleine bolletjes met een hydrofobe binnenkant bestaande uit trigliceriden en cholesterolesters omgeven door een hydrofiele buitenkant bestaande uit fosfolipiden en aproproteïnen.
Lipoproteïnen worden ingedeeld in fracties naar gelang hun dichtheid:
- chylomicronen
- Very Low Density Lipoproteïnen (VLDL)
- Intermediate Density Lipoproteïnen (IDL)
- Low Density Lipoproteïnen (LDL)
- High Density Lipoproteïnen (HDL)
In de lever wordt cholesterol gevormd dat samen met triglyceriden verpakt wordt in een VLDL deeltje, waarna het aan het bloed wordt afgegeven. In het bloed worden de deeltjes kleiner door de activiteit van Lipoproteïne Lipase dat de triglyceriden vrijmaakt uit deze deeltjes.
Deze triglyceriden kunnen opgenomen worden door de weefsels.
Uit die deeltjes ontstaat dan LDL wat voornamelijk cholesterol bevat. 70 - 80% daarvan wordt door de lever opgenomen evenals in de bijnieren, testes en ovaria. Wat uiteindelijk overblijft wordt opgenomen door cellen (macrofagen/schuimcellen) die kunnen zorgen voor vervetting van de vaatwand door zich daarin te nestelen (arteriosclerose).
LDL cholesterol wordt ook wel ‘slechte’ cholesterol genoemd omdat een hoge concentratie LDL een marker is voor het risico op een hartinfarct en gescheurde bloedvaten kan veroorzaken.
HDL zorgt voor transport van “overtollig” cholesterol vanuit de cellen terug naar de lever (reversed cholesterol transport). HDL wordt gevormd in de lever, waarna het in het bloed terechtkomt en vanuit de cellen cholesterol opneemt. Dat cholesterol wordt in de lever uit de HDL verwijderd om met de gal uit het lichaam verwijderd te worden.
HDL wordt ook ‘goede’ cholesterol genoemd omdat een verhoogde concentratie HDL geassocieerd is met een verlaging van de incidentie van hart- en vaatziekten.
De rol van HDL is complex omdat het ook een rol speelt bij ontstekingen, infecties, bloedstollingen enz…
Het is dus belangrijk om te zorgen voor een zo goed mogelijk evenwicht tussen de concentratie van LDL en dat van HDL.
LDL verlagen:
- Door voedsel rijk aan onverzadigde vetten, vitamine E en ander anti oxidanten, evenals veel plantensterolen
- Door regelmatig te bewegen en dit minstens 30 minuten per dag
- Door te zorgen voor een gezond gewicht
Verzadigde vetzuren zitten vooral in vlees, boter, volle melkproducten, kaas, gebak en vetten die bij kamertemperatuur nog hard zijn zoals boter en bepaalde margarines.
Onverzadigde vetzuren zitten vooral in vis of vetten die bij kamertemperatuur vloeibaar zijn zoals olijfolie e.d.
Disclaimer
Deze informatie is in geen geval bedoeld als behandeling, diagnose of genezing van lichamelijke of geestelijke afwijkingen. Raadpleeg altijd uw arts wanneer u met gezondheidsproblemen kampt, van welke aard ook.